Najczęstsze objawy niedoboru witaminy B12
Objawy niedoboru witaminy B12 często rozwijają się powoli i mogą być niespecyficzne, dlatego łatwo je zbagatelizować lub przypisać wiekowi, stresowi czy przemęczeniu. Mogą dotyczyć krwi, układu nerwowego oraz samopoczucia psychicznego*.
Objawy ogólne i związane z niedokrwistością:
- przewlekłe zmęczenie i osłabienie
- bladość skóry, czasem lekko żółtawy odcień
- zawroty głowy, duszność przy wysiłku
- przyspieszone bicie serca
Objawy te wynikają z niedokrwistości megaloblastycznej – witamina B12 jest niezbędna do prawidłowej produkcji czerwonych krwinek.
Objawy ze strony układu nerwowego:
To jedne z bardziej charakterystycznych objawów niedoboru witaminy B12:
- mrowienie i drętwienie dłoni oraz stóp
- uczucie „prądu” w kończynach
- zaburzenia równowagi, niepewny chód
- problemy z pamięcią i koncentracją
- spowolnienie myślenia
Są one związane z uszkodzeniem osłonek mielinowych nerwów, których prawidłowa struktura zależy od witaminy B12. Nieleczone mogą prowadzić do trwałych zmian neurologicznych.
Objawy psychiczne i poznawcze:
- pogorszenie nastroju
- drażliwość, stany lękowe
- objawy depresyjne
- dezorientacja
Objawy ze strony jamy ustnej i przewodu pokarmowego:
- pieczenie i wygładzenie języka („język lakierowany”)
- owrzodzenia jamy ustnej
- utrata apetytu
- spadek masy ciała
WAŻNE:
- objawy neurologiczne i psychiczne mogą występować bez anemii (bez objawów hematologicznych) i przy poziomie B12 „na granicy normy”.
- im wcześniej niedobór zostanie wykryty i uzupełniony, tym większa szansa na pełne ustąpienie objawów.
* Obeid R. et al. Diagnosis, Treatment and Long‑Term Management of Vitamin B12 Deficiency in Adults: A Delphi Expert Consensus. Journal of Clinical Medicine, 2024. Sławek J. et al. „Zaburzenia związane z niedoborem witaminy B12 – diagnostyka i postępowanie. Zalecenia interdyscyplinarnej grupy ekspertów.” Polski Przegląd Neurologiczny, vol. 19, no. 2, 2023, pp. 81–101.
